Άρθρα - απόψεις

Η βία που δεν μοιάζει με βία

βιβλίο φαντασίας Μαρσύας

Το βιβλίο φαντασίας “Μαρσύας”  ανοίγει μια συζήτηση που τα τελευταία χρόνια απασχολεί όλο και περισσότερους αναγνώστες: τη βία που δεν εκδηλώνεται με κραυγές ή σωματική σύγκρουση, αλλά εγκαθίσταται αργά στις ανθρώπινες σχέσεις και γίνεται μέρος της καθημερινότητας.

Η βία αυτή δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστεί. Συχνά συγχέεται με την ένταση της συμβίωσης, με έναν «δύσκολο χαρακτήρα» ή με καταστάσεις που θεωρούνται φυσιολογικές. Κι όμως, η ψυχολογική και συναισθηματική πίεση μπορεί να έχει μακροχρόνιες συνέπειες, ακόμη κι όταν δεν φαίνεται.

Όταν η βία δεν φαίνεται

Στις ερωτικές, οικογενειακές ή και επαγγελματικές σχέσεις, η βία που δεν μοιάζει με βία εκδηλώνεται μέσα από επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές: απαξίωση, έλεγχο, σιωπή, μετατόπιση ορίων. Όταν αυτές οι συμπεριφορές επαναλαμβάνονται, παύουν να προκαλούν αντίδραση και αρχίζουν να γίνονται ανεκτές.

Σε αυτό το σημείο, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η πράξη, αλλά η συνήθεια. Η επανάληψη δημιουργεί ένα πλαίσιο όπου η βία παύει να αναγνωρίζεται ως τέτοια και μετατρέπεται σε κανονικότητα.

Η σιωπή ως μηχανισμός

Η σιωπή παίζει καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση τέτοιων καταστάσεων. Όταν το περιβάλλον παρατηρεί αλλά δεν παρεμβαίνει, όταν οι συμπεριφορές χαρακτηρίζονται «ιδιωτική υπόθεση», δημιουργείται ένα πεδίο ανοχής. Έτσι, η βία που δεν φαίνεται αποκτά διάρκεια και ισχύ.

Η απουσία αντίδρασης δεν είναι πάντα συνειδητή συνενοχή. Είναι όμως συχνά μέρος του προβλήματος, καθώς επιτρέπει τη συνέχιση συμπεριφορών που φθείρουν σταδιακά τον άνθρωπο.

Ευθύνη και αναγνώριση

Το πιο δύσκολο σημείο σε αυτές τις περιπτώσεις είναι η αναγνώριση. Πότε κάτι παύει να είναι απλώς «δύσκολο» και γίνεται επιβλαβές; Πότε η κατανόηση μετατρέπεται σε ανοχή; Τα ερωτήματα αυτά δεν έχουν εύκολες απαντήσεις, αλλά η συνειδητοποίησή τους αποτελεί απαραίτητο πρώτο βήμα.

Η λογοτεχνία ως χώρος παρατήρησης

Η σύγχρονη λογοτεχνία συχνά λειτουργεί ως χώρος όπου αυτές οι μορφές βίας μπορούν να αποτυπωθούν χωρίς απλοποιήσεις. Μέσα από αφηγήσεις που δεν ωραιοποιούν ούτε προσφέρουν εύκολες απαντήσεις, ο αναγνώστης καλείται να παρατηρήσει και να αναμετρηθεί με καταστάσεις οικείες αλλά δύσκολες.

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και το βιβλίο φαντασίας Ο Μαρσύας, το οποίο φωτίζει τη σταδιακή εγκατάσταση της βίας μέσα στις σχέσεις και τις συνέπειές της, χωρίς να επιχειρεί να τη δικαιολογήσει ή να τη δραματοποιήσει.

Δείτε περισσότερα για το βιβλίο εδώ.